ESCHERICHIA COLI ЖҮЙЕСІНДЕ СИЫРДЫҢ РЕКОМБИНАНТТЫ АЛЬФА-ИНТЕРФЕРОНДЫ АЛУ ЖӘНЕ ОНЫҢ РЕФОЛДИНГІ

Авторлар

  • В.Ю. Кислицин «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0000-0002-2763-8659
  • Е.Е. Рыбак «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0009-0005-4273-1201
  • А.С. Низкородова «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0000-0002-1597-7207
  • Л.Т. Надирова «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0000-0001-9295-3228
  • А.М. Александрова Институт молекулярной биологии и биохимии имени М.А. Айтхожина https://orcid.org/0000-0002-6501-3510
  • К.О. Шарипов «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан https://orcid.org/0000-0001-5946-5521

DOI:

https://doi.org/10.26577/bb106120269

Кілттік сөздер:

интерферондар, сиырлар, ірі қара мал, рекомбинантты белоктар

Аннотация

Интерферондар - құстар мен сүтқоректілердің жасушалары вирустық инфекцияға жауап ретінде бөлетін сигналдық белоктар№ Олар спецификалық емес вирусқа қарсы иммундық жауапты белсендіреді. Соңғы жылдары интерферон препараттары адамдар мен жануарлардағы вирустық инфекциялардың алдын алу және емдеуде тиімділігін көрсетті. Дегенмен, мұндай препараттар Қазақстанда өндірілмейді және басқа елдерден жеткізіледі. Сондықтан, ауылшаруашылық жануарларына арналған рекомбинантты интерферондарды өндірудің отандық технологиясын әзірлеу Қазақстандағы ветеринариялық қауіпсіздікті нығайту үшін маңызды міндет болып табылады. Бұл зерттеуде ірі қара малдың α-интерферон гені (Bos taurus) клондалды, Escherichia coli бактериясына негізделген рекомбинантты белок өндірушісі жасалды және оңтайлы өсіру жағдайлары таңдалды. Дегенмен, өндірілген белок инклюзивті денелерде жиналатыны және жергілікті жағдайларда бөліп алуға болмайтыны анықталды. Тиісінше, синтезделген рекомбинантты белок 6 М гуанидин хлориді бар буферде ерігеннен кейін бөлініп алынды, содан кейін Ni-NTA агарозындағы металл аффинді хроматографияны қолдана отырып тазартылып, қайта бүктелді. Қайта бүктелгеннен кейін мақсатты ақуыздың өнімділігі бактериялық дақылдың бір литріне 3,3 мг құрады. Осылайша, рекомбинантты ірі қара малдың α-интерферонын алудың зертханалық әдісі жасалды. Болашақ жоспарларға рекомбинантты белоктың вирусқа қарсы белсенділігін тексеру және отандық препаратты өнеркәсіптік өндіру технологиясын кеңейту кіреді.

Авторлардың биографисы

В.Ю. Кислицин, «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан

Кислицин Валерий Юрьевич – PhD, Айтхожин атындағы Молекулярлық биология және биохимия институтының белок және нуклеин қышқылдарын зерттеу зертханасының аға ғылыми қызметкері (Алматы, Қазақстан, e-mail: kislitsinval_bio@mail.ru)

Е.Е. Рыбак, «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан

Рыбак Елизавета Евгеньевна (тиісті автор) – Айтхожин атындағы Молекулярлық биология және биохимия институтының ақуыз және нуклеин қышқылдарын зерттеу зертханасының ассистенті (Алматы, Қазақстан, e-mail: elizasfishd@gmal.com)

А.С. Низкородова, «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан

Низкородова Анна Сергеевна – б.ғ.к., Айтхожин атындағы Молекулярлық биология және биохимия институтының белок және нуклеин қышқылдарын зерттеу зертханасының жетекші ғылыми қызметкері (Алматы, Қазақстан, e-mail: anna_niz@mail.ru)

А.М. Александрова, Институт молекулярной биологии и биохимии имени М.А. Айтхожина

Надирова Лейла Тимурқызы – Айтхожин атындағы Молекулярлық биология және биохимия институтының белок және нуклеин қышқылдарын зерттеу зертханасының ғылыми қызметкері (Алматы, Қазақстан, e-mail: leila.nadirova@gmail.com)

К.О. Шарипов, «М.Ә. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Алматы, Қазақстан

Шарипов Қамалидин Орынбаевич – б.ғ.д., профессор, Айтхожин атындағы Молекулярлық биология және биохимия институтының бас директоры (Алматы, Қазақстан, e-mail: skamalidin@mail.ru)

Как цитировать

Кислицин, В. ., Рыбак, Е. ., Низкородова, А. ., Надирова, Л. ., Александрова, А. ., & Шарипов, К. . (2026). ESCHERICHIA COLI ЖҮЙЕСІНДЕ СИЫРДЫҢ РЕКОМБИНАНТТЫ АЛЬФА-ИНТЕРФЕРОНДЫ АЛУ ЖӘНЕ ОНЫҢ РЕФОЛДИНГІ. ҚазҰУ Хабаршысы. Биология сериясы, 106(1), 91–100. https://doi.org/10.26577/bb106120269