Экспрессия гена uida в транспластомных растениях табака под контролем 5’-нетранслируемой последовательности геномной рнк y-вируса картофеля

G. E. Stanbekova; D. K. Beisenov; A. A. Kalieva; B. K. Iskakov

doi:10.26577/eb-2019-3-b12

Авторлар

G. E. Stanbekova Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Қазақстан, Алматы
D. K. Beisenov ҚР БҒМ ҒМ «М.А. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Қазақстан, Алматы
A. A. Kalieva ҚР БҒМ ҒМ «М.А. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Қазақстан, Алматы
B. K. Iskakov ҚР БҒМ ҒМ «М.А. Айтхожин атындағы молекулалық биология және биохимия институты» ШЖҚ РМК, Қазақстан, Алматы

DOI:

https://doi.org/10.26577/eb-2019-3-b12

Аңдатпа

Хлоропласт гендерінің экспрессиясының реттелуі посттранкционды деңгейде орын алады, бұл ретте пластикалық мРНҚ 5'-трансляцияланбайтын тізбегі (5'ТЛТ) маңызды рөлін атқарады. Картоптың Y вирусының (5'PVY) геномдық РНҚ-ның 5'ТЛТ-ін және пластид psbA генінің 5'ТЛТ-нің транспластомды темекі өсімдіктерінде β-глюкуронидаза (GUS) кодтайтын бактериялық репортер uidA генінің экспрессиясына әсері біздің жұмыстарда зерттелінді. Трансформация үшін uidA генін қамтитын бірдей басқарушы транскрипциялық реттегіштертер элементтері: пластидті psbA генінің промоутерлері мен терминаторлары және екі түрлі 5'ТЛТ: 5’psbA және 5’PVY бар генетикалық конструкциялар құрылды. Биобаллистика әдісімен бұл конструкциялар арқылы темекі хлоропластары трансформацияланды. Транспластомды сызығы GUS белсенділігінде шамамен 24 есе айырмашылықты көрсетті. Табиғи 5'psbA бөтен 5'PVY- ға ауыстыру GUS-белок синтезінің айтарлықтай төмендеуіне әкелді.

Кілтті сөздер: хлоропластар, белок синтезі, 5’-ТЛТ, транспластомды өсімдік, репортерлы белок.