Обогащение университетская коллекция фасоли и изучение ее морфогенетических особенностей. Университеттік үрмебұршақ коллекциясын толықтыру және морфогенетикалық ерекшіліктерін зерттеу

Аннотация

В статье приводятся результаты изучения основных морфогенетических особенностей коллекции фасоли из разных почвенно-климатических зон. Коллекция выращивалась в горных и степных зонах Алматинской области. Было установлено, что сортообразец "Луна" чешской коллекции является самым раннеспелым.Проведенный кластерный анализ по морфогенетическим признакам позволил установить различия по всхожести между казахстанскими и чешскими линиями фасоли. Местная линия "Назым" ближе к чешкой линии "Зузка", в то время как местная линия "Талгат" является более отдаленной от двух других чешских сортов "Катка" и "Луна". С использованием местной линии "Актатти», было исследовано влияние нового отечественного биорганоминерального удобрения на ряд морфогенетических признаков и показано увеличение урожая на 25%. Коллекция фасоли была обогащена шестью французскими сортами. Мақалада әр түрлі топырақ-климаттық аудандарда өсірілген үрмебұршақ коллекциясының негізгі морфогенетикалық ерекшеліктерін зерттеудің нәтижелері келтірген. Коллекция Алматы облысында таулы және далалық аймақтарында өсірілген. Чех коллекциясының «Луна» сортүлгісінің ерте жетілу мерзімі анықталды. Морфогенетикалық белгілері бойынша жүргізілген кластерлық талдау казақстан және чех линияларының арасында өну қабілеті бойынша айырмашылықтарды табылды. Жергілікті «Назым» линиясы чех линиясы "Зузка" сортына жақын, ал жергілікті "Талгат" линиясы басқа чех сорт линиялары "Катка" и "Луна" қарағанда алшақ. Жергілікті "Актатти» линиясының бір қатар мофогенетикалық белгілеріне жаңа отандық биорганикалық тыңайтқыштың әсері зерттелініп, түсімнің 25%-ке асқаны көрсетілді. Үрмебұршақ коллекциясына алты француз сорты қосылды.