ЛЮМИНИСЦЕНТТІ БАКТЕРИЯЛАРДЫҢ ТЕСТ-ЖҮЙЕЛЕРІН ПАЙДАЛАНЫП БІР ҚАБАТТЫ КӨМІРТЕКТІ НАНОТҮТІКШЕЛЕРДІҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ ЭФФЕКТТЕРІН БИОТЕСТІЛЕУ

А. П. Зарубина; Е. П. Лукашев; Л. И. Деев; И. М. Пархоменко; А. Б. Рубин; С. А. Шойынбекова; О. Т. Жылқыбаев; Н. Б. Кұрманкұлов

Авторы

А. П. Зарубина М.В. Ломоносов атындағы Мəскеу ұлттық университеті
Е. П. Лукашев М.В. Ломоносов атындағы Мəскеу ұлттық университеті
Л. И. Деев М.В. Ломоносов атындағы Мəскеу ұлттық университеті
И. М. Пархоменко М.В. Ломоносов атындағы Мəскеу ұлттық университеті
А. Б. Рубин М.В. Ломоносов атындағы Мəскеу ұлттық университеті
С. А. Шойынбекова əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті
О. Т. Жылқыбаев əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті
Н. Б. Кұрманкұлов Ə.Б. Бектұров атындағы химия ғылымдары институты

Ключевые слова:

углеродные нанотрубки, Photobacterium leiognathi, биосенсор,

Аннотация

Изучено действие одностенных углеродных нанотрубок (ОУНТ) на клетки штамма Escherichia coli K12 TG1 с клонированным в него lux-опероном природных люминесцентных морских бактерий Photobacterium leiognathi. С помощью атомно-силовой микроскопии (АСМ) выявлены изменения морфологии бактериальных клеток в динамике действия ОУНТ, зарегистрировано снижение выживаемости клеток, контролируемое по числу КОЕ. Показано, что морфологическим нарушениям и снижению выживаемости клеток предшествовали изменения скорости потребления кислорода и интенсивности биолюминесценции бактерий. Это позволяет предложить широко используемый и удобный биолюминесцентный тест для первичной оценки токсичности наноматериалов, используя не только живые культуры бактерий, но и стандартные лиофильновысушенные биосенсоры системы «Эколюм».