ІРІМШІК ЖӘНЕ СҮЗБЕ ӨНДІРІСІНДЕ АЛЫНҒАН САРЫСУДЫҢ ФУНКЦИОНАЛДЫ ЖӘНЕ МИКРОБТЫҚ ПРОФИЛІНІҢ СИПАТТАМАСЫ (ҚазҰУ Хабаршысы. Биология сериясы, 2023)
Этанол өндірісі үшін зерттеулер мен шикізат үшін субстрат ретінде сарысуды таңдаудың негізгі себебі қоршаған ортаға теріс әсер ететін өндірістік қалдықтардың азаюы, сонымен қатар пайда табу болып табылады. Сарысудың қоршаған ортаға әсері оның оттегіне биологиялық қажеттілігімен (ОБҚ= 230 мг / мл) және оттегінің химиялық қажеттілігімен (ОХҚ = 70 мг / мл) байланысты. Сарысу негізінен дисахаридті лактозадан тұрады, сондықтан ашытқы штамдарының белсенділігі оның биоэтанолға айналуына айтарлықтай әсер етеді. Сүт қышқылы бактериялары, сарысудың құрамы және ашыту шарттары да маңызды рөл атқарады. Бұл жұмыста сүзбе және ірімшік өндірісінен алынған сарысудың физика-химиялық қасиеттері зерттеліп, микробиологиялық талдау жүргізілді. Алынған нәтижелер таңдалған  ірімшік пен сүзбе өндірушілердің сарысуының жоғары сапасын көрсетеді. Сарысуға сәйкес келетін консистенцияның біркелкілігі және қалыпты сыртқы түрі, дәмі мен иісі сарысуды жинау кезеңінде барлық санитарлық нормалар мен ережелердің сақталуын көрсетеді. Екі түрлі сарысу үлгілерінің сипаттамалары арасында айтарлықтай айырмашылықтар табылған жоқ. Сарысудан бөлініп алынған ашытқы штамдарының жасушалары әртүрлі сипатта болды. Спиртке төзімді ашытқылардың 4 штаммы және биоэтанол өндіру үшін перспективалы биокатализаторлар болуы мүмкін сүт қышқылы бактерияларының 2 Lactobacillus plantarum W1 және Leuconostocmesenteroides W1 штаммы бөлінді.
Keywords: сүт сарысуы; ашыту; ашытқы; сарысу микрофлорасы