Оценка перспективности селекционной работы с видами, различающимися по структурно-функциональным характеристикам геномов (ҚазҰУ Хабаршысы. Биология сериясы, 2016)
Селекция үшін перспективті түрлерді бағалау бағытында, түрлік геномдар ұйымының құрылымдық - функционалды параметрлері қарастырылған. Автормен өңделген эволюциялық – лобильді және эволюциялық- консервативті түрлердің жүйелігеномдық сипаттамасы, селекция үшін алғашқы материалды таңдаудың негізі болып табылады. Алғашқы материал алу кезінде классикалық генетика және селекцияның комплесті тәсілдері (жасанды сұрыптау, будандастыру, хромосомалар санын реттеу, инбридинг, инсухт, мутагенез) қолданылған. Бұл жағдайда нақты түрлердің шығу тегі мен эволюциялық даму жүйесі қарастырылған. Алғашқы материал ретінде қолданылған нақты түрлер немесе жануарлар қажетті деңгейде морфогенетикалық бейімділік байқатпады, сірә, түрдің генетикалық конституциясына баланысты болуы керек. Осыған байланысты геном түрдің генетикалық аппаратының бүкіл жүйесінен тұрады, ал генофонд геномның полиморфты бөлігін көрсетеді.Рассматриваются параметры структурно-функциональной организации видовых геномов в плане оценки перспективных для селекции видов. Разработанная автором система геномных характеристик эволюционно -лабильных и эволюционно консервативных видов является основой для выбора исходного материала для селекции. Пи получении исходного материала использованы комплексные подходы (искусственный отбор, гибридизация, регуляция плоидности, инбридинг, инцухт, мутагенез) классической генетики и селекции. При этом учитывались происхождения и эволюционное развитие конкретных видов. Конкретные виды растения или животных, используемых в качестве исходного материала не проявили необходимого уровня морфогенетической пластичности, по-видимому, зависит от генетической конституции вида. Исходя, из этого геном представляет собой всю систему генетического аппарата вида, а генофонд отражает полиморфную часть генома.Options considered structural and functional organization of species genomes in terms of evaluation of promising species for breeding. System developed by the author genomic characteristics of evolutionary -labilnyh and evolutionarily conserved species is the basis for the selection of the raw material for breeding. Pee getting a raw material for an integrated approach (artificial selection, hybridization, ploidy regulation, inbreeding, inbreeding, mutagenesis) of classical genetics and breeding. At the same time take into account the origin and evolutionary development of the species. Specific types of plants or animals used as the starting material necessary level neproyavili morphogenetic plasticity, apparently dependent on the genetic constitution of the species. Accordingly, this gene is a genetic unit entire system type and polymorphic gene pool reflects the part of the genome.