(untitled) (ҚазҰУ Хабаршысы. Биология сериясы, 2016)
Шикізатта бар целюлоза биоконверсиясы мал шаруашылығында микробтық ақуыз бен пробиотиктермен байытылған жем өнімдерінің құндылығын арттыру үшін арналған. Бірлескен қатты фазалы ферменттеу кезіндегі екі микроорганизм топтары, бастапқы субстрат биоконверсия құралы болып табылады. Шикізатты қанттау – конверсиясының бірінші кезеңінде жүзеге асыратын (целюлозалық фермент продуценттері және антимикробтық субстанциялары) Bacillus бактериясы болып табылады. Екіншіден, ол ақуыз продуценттерінің арнайы ашытқы штаммдары. Шикізатта бар целлюлозаға арнайы - бидай кебектерін, күнбағыс қалдықтарын және күріш қауызын арнайы тәуліктік бактериялық орта бульонында инокуляттайды. 28-30°С температурасында және 10 тәулікте өсіру барысын жүзеге асырды. Ферментацияның тиімділігін 12-і штаммдар түрі бар Bacillus түрінің қатты целлюлозасы бар субстраттарда өсу қабілетін целлюлозаның өзгергіштігіне, 80% H2SO4 гидролизденуіне және полисахаридтердің тез гидролизденуіне (гемицеллюлоза), 2% HCl гидролизденуіне байланысты бағалады. Зерттеу барысында анықталғандай, целлюлозаның және гемицеллюлозаның кемуі: 2-6 % жарма, 7-10 % күріш қауызы, 5-9% күнбағыс қалдығын құрады. Целлюлоза деструкциясын 2-3 есе тиімділігін арттыру үшін 6 аралас дақылдар құрастырылған. Ішінде ең белсенді: Bacillus licheniformis G23+Bacillus subtilis NP-9, Bacillus pseudomycoides S-17+Bacillus cereus NP-1, Bacillus cereus G-7 + Bacillus subtilis S-7, Bacillus licheniformis G-7 + Bacillus cereus P-5 гидролизденген қатты субстратты өзектері 20-25% құрады.