(untitled) (ҚазҰУ Хабаршысы. Биология сериясы, 2025)
Қазіргі кезде климаттың өзгеруінің жер бетіндегі жануарлар мен өсімдіктерге тигізетін әсері өте жоғары. Әсіресе, бұл тірі организмдердің санының шектелуі, жойылуы немесе шектен тыс көбеюі, яғни, экологиялық жүйенің тепе-теңдігінің бұзылуы сияқты факторларды тудырады. Осыған орай, Қазақстанның барлық аймақтарында флоралық және фауналық зерттеу жұмыстарын жүйелі түрде жүргізу ең басты міндеттердің бірі болып табылады. Бұл мақалада Абай облысына қарасты, Ертіс өзенінің жағалауында орналасқан Қарағайлы орман алқаптарындағы қоныстанған қыналардың түрлік құрамы, тіршілік формасы мен экологиясы, кездесу жиіліктеріне байланысты зерттеу жұмыстарының нәтижелері берілген. Зерттеу жұмысының негізгі мақсатына Кәдімгі қарағай (Pinus sуlvestris L.) орман алқаптарының белгілі бір аймақтарындағы қына түрлерін анықтай отырып, олардың биологиялық және экологиялық ерекшеліктерін қарастыру. Алынған аймақта түпкілікті зерттеу жұмыстары 44 жыл бұрын жүргізілген. Осыған орай, қарағайлы орманның негізгі өсімдіктер бірлестірін құрайтын, орман экосистемасында негізгі рөл атқаратын қыналар зерттеу обьектісі ретінде алынды. Кездесу жиіліктерін анықтау Друде шкаласымен, қына түрлерін анықтау анықтағыштар және сканерлік микроскоп көмегімен алынған фотосуреттерді қолдану арқылы жүзеге асырылды.